سیاستگذاری یا سیاستگزاری؟ | نادر سیدکلالی


سیاستگذاری یا سیاستگزاری؟

چندوقت پیش در یکی از وبلاگ های نگارش و ویرایش فارسی به مطلب جالبی درخصوص واژگان سیاستگذاری و سیاستگزاری برخوردم. صغری و کبری جالبی در این خصوص چیده است و نتیجه گیری است که سیاستگذاری در معنای وضع سیاست واژه ای درست است و سیاستگزاری کلمه نامناسبی برای این منظور است. جالب است که بسیاری از افراد نکته سنج و دقیق تصور می کنند که کلمه سیاستگذار در معنای واضع سیاست غلط است و طرز املای درست آن می بایست به صورت سیاستگزار باشد. چنین باوری را خودم به شخصه از دونفر از اساتید برجسته دانشگاه تهران شنیدم و البته پس از یافتن مطلی ذیل، لینک آن را برایشان فرستادم. به هرحال «وبلاگ ویراستار» مطلب را از دکتر ابوالحسن نجفی نقل کرده که از شناخته شده ترین مترجمان و ادیبان معاصر فارسی است و ترجمه ش از رمان سترگ خانواده تیبو فراموش ناشدنی است؛ با این وصف مسئولیت صحت و کذب با وبلاگ مذکور و استاد محترم، ابوالحسن نجفی! عین متن وبلاگ را در ذیل آورده ام و آدرس لینک آن را نیز در پایان نوشته ام؛ امید است که مفید واقع گردد:

گذاشتن یا گزاردن؟

پرسش

سیاست‌گذار یا سیاست‌گزار؛ کدام یک درست است؟

پاسخ

“عده‌ای گمان می‌کنند که اگر گذاشتن دلالت بر عملی عینی و ملموس نکند یا، به بیان دیگر، اگر مفعول آن جسم نباشد، باید با حرف “ز” نوشته شود. مثلا قانون یا بدعت یا بنیان چون جسم عینی و ملموسی نیست در ترکیب با این فعل لابد می‌شود قانونگزار یا بدعتگزار یا بنیانگزار. این تصور نادرست در وهله‌ی نخست ناشی از خلط معنای حقیقی و معنای مجازی گذاشتن و در وهله‌ی بعد ناشی از خلط معنای این فعل با معنای گزاردن است. گذاشتن، در معنای حقیقی کلمه، «قرار دادن به طور عینی و مشهود» است، مثلا: “لیوان را روی میز می‌گذارم». اما گذاشتن مجازا به معنای «قرار دادن، وضع کردن، تاسیس کردن» است و چون مقصود از قانونگذار کسی است که قانون را وضع و بنا می‌کند ( و نه فرضا کسی که قانون را اجرا می‌کند.) باید به همین صورت، یعنی با حرف «ذ» نوشته شود. ایضا بنیانگذار، به معنای «موسس»، کسی است که بنای کاری یا موسسه‌ای را می‌گذارد و نوشتن آن با حرف «ز» غلط است.”

نجفی، ابوالحسن. (1384). غلط ننویسیم. تهران: مرکز نشر دانشگاهی. ذیل گذاشتن/ گزاردن

منبع: http://virastar.blogfa.com/post-13.aspx

یک مطلب جالب دیگر در این خصوص هم در وبلاگ آقای دکتر یحیی کمالی قابل مشاهده است که در لینک ذیل قابل بازیابی است:

http://www.yahyakamali.blogfa.com/post-41.aspx

جالب است که در این مطلب واژه «سیاستگذاری» در معنای وضع سیاست و واژه «سیاستگزاری» به معنای اجرای سیاست معرفی شده است. با این وصف ترجمه Policy Formulation می شود خط مشی گذاری (سیاستگذاری) و ترجمه Policy Implementation می شود خط مشی گزاری (سیاستگزاری).



پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>